Anatolia Social Research Journal (AS), sosyal bilimlerin farklı alanlarından Türkçe ve İngilizce hazırlanmış bilimsel makalelerin yayınlanmasını amaçlar. Anatolia Social Research Journal Mart ve Ekim aylarında olmak üzere yılda iki kez yayınlanan süreli ve hakemli bir bilimsel dergidir. Anatolia Social Research Journal (AS) sosyal bilimlerin farklı alanlarında yapılmış bilimsel nitelikli araştırma yazıları yayınlamaktadır. Derginin önceliği “bilimsel araştırma makaleleri” olmakla birlikte “derleme”, “editöre mektup” ve “kitap incelemesi” türünden çalışmalar da yazım kurallarına uygun hazırlanmış olması koşuluyla değerlendirmeye kabul edilir. Derginin yayın dili Türkçe ve İngilizce’dir. Değerlendirilmek üzere dergimize gönderilen metinlerin, daha önce yayınlanmamış, yayınlanmak üzere kabul edilmemiş ve yayınlanmak için değerlendirilme sürecinde olmaması gerekir. Değerlendirme sürecinde olan ve yayınlanan eserlerin sorumluluğu tümüyle yazar(lar)a aittir. Yazım Kuralları için Tıklayınız. Telif Hakkı Formu için Tıklayınız. Makale Yüklemek için Tıklayınız.
Anadolu Sosyal Araştırmalar Dergisi (AS), yayınlanan tüm yazıların mali haklarına, özellikle umuma her türlü iletim, yayım ve işleme, çoğaltma, temsil, basım, yayım, dağıtım ve internet yoluyla iletme dahil olmak üzere telif haklarına sahiptir. Dergimizin telif hakları aşağıdaki özelliklere sahiptir; 1. Telif hakkının ortaya çıkması için herhangi bir kayıt gerekli değildir. Fikir ve sanat eserleri üzerindeki haklar, eserin üretilmesi ile birlikte doğar. Telif hakları soyuttur. Telif hakkıyla korunan, insan düşüncesi tarafından yaratılan soyut mallardır. Telif hakları, içinde bulundukları materyalden ayrı ve bağımsız bir varlığa ve hukuki değere sahiptir. 2. Bölgesellik ilkesi telif hakları için geçerlidir. Hangi ülkede koruma talep edilirse o ülkenin mevzuatına göre koruma koşulları belirlenir. 3. Mutlak hak niteliğindedir. Telif hakları herkese karşı ileri sürülebilir. Ancak bu mutlak hakka kamu yararının korunması gibi nedenlerle çeşitli sınırlamalar getirilmiştir. Mutlak hak üzerindeki sınırlamalar: Kamu düzeni, genel ahlak, kamu yararı gibi nedenlerle getirilen sınırlamalar ile özel çıkarlar yararına getirilen istisnalardan oluşur. (Örneğin bir eserin kar amacı gütmeden özel kullanım amacıyla çoğaltılması mümkündür.) 4. Fikri mülkiyet hakları belirli bir süre için korunur (fikir ve sanat eserleri için 70 yıl vb.). Fikri ürünler, bünyelerinde bulundurdukları malzemeden ayrı ve bağımsız bir hukuki statüye sahiptir. 5. Fikri ürünler, özel kanun, tüzük ve yönetmelikler çerçevesinde düzenlenir. Ancak kullanıcılar makalelerin yayınlanmış tam metinlerine başvurabilirler. 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun ilgili maddelerinde de belirtildiği üzere telif haklarına tecavüz suçtur.
Green Logistics and Strategies for Reducing Carbon Footprints: Global Trends and the Turkish Perspective
Bu çalışma, yeşil lojistik ve karbon ayak izi azaltma stratejilerini Türkiye bağlamında inceleyerek lojistik sektöründe sürdürülebilirlik uygulamalarının güncel durumunu ortaya koymaktadır. Keşifsel araştırma yöntemi kullanılarak Türkiye’nin ulusal ve uluslararası alanda faaliyet gösteren lojistik firmalarının sürdürülebilirlik raporları değerlendirilmiştir. Bulgular, elektrikli ve düşük emisyonlu araç kullanımı, intermodal taşımacılık, yenilenebilir enerji yatırımları, döngüsel ekonomi yaklaşımı, dijitalleşme ve rota optimizasyonu gibi stratejilerin hem çevresel etkileri azaltmada hem de operasyonel verimlilik ve maliyet avantajı sağlamada kritik rol oynadığını göstermektedir. Sonuçlar, lojistik sektörünün karbon azaltım hedeflerine ulaşabilmesi için kamu politikaları, sektörel işbirlikleri, teknoloji yatırımları ve bütüncül karbon muhasebesinin eşzamanlı ilerlemesi gerektiğini ortaya koymaktadır.
Telif Hakkı (c) 2025 https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
Erkek Futbolcuların Ruminasyon Düzeylerinin İncelenmesi
Bu araştırmanın amacı erkek futbolcuların ruminasyon düzeylerinin farklı değişkenler (yaş, spor yılı, mevki, eğitim) açısından incelenmesidir. Araştırmaya Yalova ilinde futbol oynayan toplamda 161 futbolcu katılmıştır. Verilerin toplanma aracı olarak kişisel bilgi formu ve “Spor Müsabakalarında Ruminasyon Ölçeği” kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre sporcuların yaşlarının artmasıyla ruminasyon düzeyleri düşerken genç yaşta olan sporcuların ise ruminasyon düzeyleri yüksektir. Eğitim durumuna göre ise lise mezunu sporcular ile lisasüstü mezunu sporcular arasında anlamlı farklılık tespit edilirken spor yılı ve mevki ile ruminasyon arasında anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. Sonuç olarak bakıldığında sporcuların yaşlarının artmasıyla geçmiş hatalarda takılı kalma, kaçan fırsatları düşünme ve sürekli olumsuz düşünce, senaryolara kafa yorma gibi yaklaşımların azaldığı görülmektedir. Lise öğrencilerinin deneyimsiz olması, düşünce tarzlarının olgunlaşmamış olması ruminasyona maruz kalmalarını sağlarken lisansütü mezunu olanların olgun ve rasyonel düşünce tarzlarının ruminasyon seviyesini düşürdüğü görülmektedir.
Karaman’da Yaşayan Bireylerin Bulgur Tüketim Alışkanlıkları
Bu araştırma, Karaman ilinde yaşayan bireylerin bulgur tüketim alışkanlıklarını ve bu alışkanlıkları etkileyen demografik ve ekonomik faktörleri incelemeyi amaçlamaktadır. Betimleyici ve ilişkisel araştırma yöntemi kullanılarak tasarlanan çalışmada, 404 katılımcıdan elde edilen veriler istatistiksel analizler ile değerlendirilmiştir. Sonuçlar, bulgur tüketiminin yaş, gelir seviyesi, eğitim durumu ve meslek gibi faktörlerle anlamlı ilişkiler gösterdiğini ortaya koymaktadır. Katılımcıların %82,9’u haftada en az bir kez bulgur tükettiğini belirtirken, tercih nedenleri arasında sağlık (%68,1) ve lezzet (%47,8) ön plana çıkmaktadır. Düşük gelir gruplarında bulgur tüketim sıklığı daha yüksek bulunmuş, eğitim seviyesi arttıkça tüketimin azaldığı gözlemlenmiştir. Alternatif karbonhidrat kaynakları olarak pirinç (%75,2) ve makarna (%53,2) öne çıkmaktadır. Ayrıca, bulgurun en sık tüketildiği yemek türleri arasında pilav (%89,4), kısır (%70,5) ve dolma (%46,3) yer almaktadır. Elde edilen bulgular, bulgur tüketim alışkanlıklarına yönelik farkındalığı artırmakta ve gıda tercihlerini etkileyen sosyo-ekonomik dinamikleri anlamak açısından önemli bir temel sunmaktadır. Gelecekteki araştırmalar, bu bulguların farklı coğrafi bölgeler ve kültürel gruplar üzerindeki genellenebilirliğini inceleyerek genişletilebilir. Anahtar Kelimeler: Bulgur Tüketimi, Beslenme Alışkanlıkları, Sosyo-Ekonomik Faktörler, Karaman.
Information Systems Success Model from The Perspective of Microenterprises
Micro enterprises are defined as one of the enterprises classified according to their characteristics within small and medium-scaled enterprises (SMEs). Micro enterprises are generally established as traditional family businesses with low budgets and old technology products. Hence, their production is small-scale. Micro enterprises have difficulties in competition for that they produce on a small-scale, with old technology and low budget. Information systems provide great advantages for all enterprises in terms of size. These advantages that could be listed as increasing productivity; strengthening performance, increasing the revenue of enterprise, assisting in decision-making, choosing the most appropriate one among the options, and so on; creates benefits for enterprises in many aspects. In this study, the use of information systems by micro-enterprises operating in Türkiye is analyzed and it has been observed that biggest factors by which information systems are used within the bodies of small enterprises educational background of entrepreneurs besides their skills and knowledge in the field of information systems.
Düzenli Olarak Sportif Rekreasyon Faaliyetlerinde Bulunmanın Marka Farkındalığı, Marka İmajı ve Satın Alma Niyetine Etkisi
ÖZET Bu çalışma; düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerinde bulunmanın marka farkındalığı, marka imajı ve satın alma niyetine etkisini ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Spor ürünleri üreten küresel bir marka düzleminde çalışma gerçekleştirilmiştir. Yapılan bu çalışmanın evrenini İstanbul ili oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklem grubu ise düzenli olarak rekreasyon etkinliğe katılan 309 birey ve düzenli olarak rekreasyon etkinliğe katılmayan 397 birey olmak üzere toplam 709 bireyden meydana gelmiştir.Çalışmada marka farkındalığı, marka imajı ve satın alma niyetinin sportif rekreasyon yapma durumuna göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde farklılaştığı tespit edilmiştir. Ayrıca düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerine katılanlarda yaş gruplarına göre 31-40 yaş grubunun marka farkındalığı 41-60 yaş grubuna göre yüksek bulunmuştur. Düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerine katılanlarda marka imajında 21-30 yaş 41-60 yaş gurubuna, ortaöğretim grubu lisans grubuna göre daha yüksek bulunmuştur. Düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerine katılanlarda satınalma niyeti kadınlar erkekler göre daha yüksek, 21-30 yaş 41-60 yaş grubu göre, ortaöğretim grubu lisans grubuna göre daha yüksek, 2301- 3500 gelire sahip olanlar 5001-6500 arası gelire sahip olan gruptan satın alma niyetleri daha yüksek bulunmuştur. Düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerine katılmayanlarda ise marka farkındalığı kadınlar erkeklerden daha yüksek bulunmuştur. 21-30 yaş 41-60 yaş grubuna, lisans ve lisansüstü eğitim grubu ortağretim grubundan daha yüksek bulunmuştur. Düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerine katılmayanlarda marka imajı 21-30 yaş grubu 41-60 yaş grubuna göre, lisans grubu ortaöğretim grubun göre yüksek bulunmuştur. Düzenli olarak sportif rekreasyon faaliyetlerine katılmayanlarda satın alma niyeti 21-30 yaş grubu 41-60 grubuna, lisans grubu ortaöğretim grubuna göre yüksek bulunmuştur.
Unutulan Kırgız Mutfağı Yemeklerinin Standart Reçetelerinin Oluşturulması
Bir ülkenin mutfağı, o ülkenin en önemli kültürel göstergelerindendir. Toplumlar bu kültürel özelliklerine sahip çıkmak, yaşatmak ve gelecek nesillere miras bırakabilmek için mutfak kültürü ve yemekler üzerine farklı yöntemlerin kullanıldığı çalışmalara önem vermektedir. Bu çalışmalardan biri de yemek reçetelerinin standartlaştırılmasıdır. Bu çalışma, Kırgız geleneksel yemeklerinden unutulmaya yüz tutmuş ya da unutulan yemeklerin standart reçetelerinin geliştirilmesini amaçlamaktadır. Betimsel nitelikteki bu araştırma kapsamında unutulan Kırgız yemeklerinin reçetelerine ulaşma ve standartlaştırması sürecinde “tarama”, “çözümleme”, “tabakalama”, “uygulama”, “değerlendirme ve yorumlama” olmak üzere toplam beş aşamalı süreç izlenmiştir. Değerlendirme sonucunda; toplamda en yüksek puana ulaşan yemeklere ait reçeteler, o yemeğin “standart reçete” si olarak kabul edilmiştir. Araştırma sonucunda geliştirilen standart reçetelerin Kırgız halkının tekrar uygulamaya başlaması için sivil toplum kuruluşları ve yerel yönetimlerin Kırgız halkına hitaben festivaller, yemek kursları, workshop çalışmaları gibi etkinlikler düzenlenmesi, Kırgızistan’da faaliyet gösteren turizm işletmelerinin menülerinde bu yemeklere de yer vererek turistlere tanıtımının sağlanması önerilmiştir.
Telif Hakkı (c) 2024 https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
Mardin’de Yaşayan Arap Kökenli İnsanların Mutfak Kültürü
Zengin mutfak kültürüne sahip Türkiye’nin barındırdığı çeşitli etnik kökenlerden biri olan Arap etnik kökenine ait mutfak kültürünün, günümüzde bilinirliğinin yeni mutfak trendlerine göre daha az olduğu düşünülmektedir. Bu çalışma Mardin’de en az beş yıl yaşamış ve bu etnik kökenden olup, Arap mutfak kültürüne dair bilgi birikimine sahip insanlar ile görüşülerek, bu mutfağa ait detaylar gün yüzüne çıkarılmaya çalışılmıştır. Araştırmada verilerin toplanması için nitel araştırma yöntemi olan, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Arap mutfak kültürü yöresel ürünlerinin kayıt altına alınarak yeni nesillere aktarılması, bu ürünlerin unutulmasına engel olmak için önem arz etmektedir. Elde edilen bulgularla beraber Mardin’deki Arap mutfak kültürünün bilinirliğinin arttırılıp, gastronomi turizmi cazibesinin ve ülke ekonomisine katkı sağlama potansiyelinin olduğunu göstermek hedeflenmiştir.
Sosyal Yaşam Merkezinden Hizmet Alan Bireylerin Sportif Rekreasyonel Aktivitelere İlişkin Sağlık İnançları
Bireylerin sportif rekreasyon etkinliklere katılarak koruyucu sağlık davranışları geliştirdikleri bu hususta sağlık inançlarının yüksek olduğu bilinmektedir. Bu araştırmanın amacı, sosyal yaşam merkezinden hizmet alan bireylerin sportif rekreasyonel aktivitelere ilişkin sağlık inançlarının incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini sosyal yaşam merkezinden sportif rekreasyon hizmeti alan toplam 321 sağlıklı yetişkin bireyler oluşturmaktadır. Araştırmada, veri toplama aracı olarak “Kişisel Bilgi Formu” ve 5 alt boyut ve 21 maddeden oluşan "Sportif Rekreasyonel Aktivitelere İlişkin Sağlık İnanç Ölçeği (SRAİSİÖ)" kullanılmıştır. Elde edilen veriler, Jamovi 2.3.28 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bu analiz sonuçlarına göre, cinsiyet değişkeni ile algılanan engeller alt boyutu arasında; medeni durum değişkeni ile algılanan engeller ve psikososyal yarar alt boyutları arasında; eğitim durumu değişkeni ile algılanan engeller ve öz etkililik alt boyutları arasında; aktivite yapılan süre değişkeni ile algılanan engeller, psikososyal yarar ve öz etkililik alt boyutları arasında; sosyal tesislere üyelik süresi değişkeni ile algılanan engeller, psikososyal yarar ve öz etkililik alt boyutları arasında; sosyal tesislere gidilen sıklık değişkeni ile algılanan engeller ve fiziksel yarar alt boyutları arasında; gelir durumu değişkeni ile algılanan engeller ve fiziksel yarar alt boyutları arasında; yüzme aktivitesi değişkeni ile algılanan engeller alt boyutları arasında; futbol aktivitesi değişkeni ile öz etkililik alt boyutu arasında; yoga aktivitesi değişkeni ile algılanan engeller alt boyutu arasında; fitness aktivitesi değişkeni ile algılanan engeller ve fiziksel yarar alt boyutları arasında; step-aerobik aktivitesi değişkeni ile algılanan engeller arasında; plates- zumba aktivitesi değişkeni ile öz etkililik alt boyutu arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Yaş değişkeni ve salon dansları aktivitesi değişkeni ile SRAİSİÖ alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki ve farklılık tespit edilememiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre, sosyal yaşam merkezinde katılan sportif rekreasyonel aktivitelerin kişisel ve toplum sağlığını pozitif olarak etkilediği söylenebilir.
Türkiye ve İran Arasında Bulakbaşı Sınır Sorunu
Tarihte Türkiye ve İran arasında geniş yelpazede yer alan ilişkiler silsilesi yaşanmıştır. İki ülkenin bir biriyle olan iletişimi, tarihin çok eski derinliklerinden günümüze kadar devam edegelmesi iki ülke arasındaki ilişkilerin renkliliğini artırmıştır. Savaş ve barış anlaşmalarıyla çeşitlilik arz eden ilişkilerdeki süreklilik, gelecek yüzyıllarda da devam etmesi kaçınılmazdır. Her iki ülke arasında iletişimin olumlu ya da olumsuz şekil alması ülkelerin menfaatleriyle ilintilidir. Çalışma, Türkiye ve İran arasında tarihi süreçte yaşanan ilişkiler bağlamında Bulakbaşı, konusu üzerine odaklanmaktadır. Arşiv belgeleri araştırmanın temel kaynaklarını oluşturmuştur ve konuyla ilgili literatür taramasında ilgisi bulunan telif ve tetkik esreler nesnel betimle yöntemiyle referans olarak gösterilmiştir. Araştırmada, Rusya ve İran’ın Bulakbaşı’na verdiği önemin askeri stratejik nedenlerden ileri geldiği anlaşılmıştır. Türkiye ve İran arasındaki tarihi ilişkileri konu edinen birçok çalışma mevcut olmasına rağmen Rusya-Türkiye ve İran arasında stratejik öneme sahip olan Bulakbaşı mevkii sınır sorunu konusuna, araştırma sürecinde rastlanılmamıştır. Bulakbaşı, bugün Türkiye sınırları arasında yer alan ve Iğdır’ın Karakoyunlu İlçesi’ne bağlı küçük bir köydür. Ayrıca Ağrı Dağı’nı geniş bir perspektiften görüş alanına sahip olan Bulakbaşı, Türklerin sınır bölgelerinde meydana gelen ayaklanmaları kontrol altına alabilmesi noktasında da öneme sahiptir. Bu önemin farkında olan Türkiye Cumhuriyeti Devletinin kurucu kadrosu, hem Küçük Ağrı Dağı’nı Türk topraklarına katmış hem de Bulakbaşı sınır sorununu Türkiye’nin lehine çözümlemiştir. Böylelikle doğuda meydana gelebilecek ayaklanmalar, stratejik önemi büyük noktalardan denetim altına alınmıştır.
Türk Mutfağında Besin İşleme Yöntemleri ve Muhafazası
Türklerin tarih sahnesine çıkışı M.Ö. 1700’lere kadar dayanmaktadır, dolayısıyla köklü bir kültüre sahiptir. Orta Asya’da başlayan, Türk “bozkır kültürü” ile mutfak kültürü de gelişmiş olup Türkler kendi yaşantısına özgü besinler (yoğurt, kımız, sucuk, pastırma, kıkırdak, yufka, bulgur, boza, pekmez vb.) geliştirmiştir. Geleneksel olarak birçoğunun üretimi devam eden bu yiyecekler, beslenme açısından kaliteli, sağlıklı, birçoğu enerji kaynağı, taşıması kolay ve uzun raf ömrü ile yıl boyunca tüketilebilmektedir. Geleneksel Türk besinlerinin işlenmesinde öncelikle “koyulaştırma işlemi” ile “ısıl işlem uygulama” gelirken, ardından “fermantasyon” ile “gıda katkı maddesi ekleme” (doğal tuz, şeker, baharat, limon tuzu, karanfil vb.) gelmektedir. Önemli sayıda geleneksel yiyeceklerin “serinde muhafaza” edilebilecek bir hale dönüştürülmesi, Türklerin besinleri işleme (yani, yeni ürün geliştirme) ve besin muhafazasını çok iyi yaptığını ispatlar niteliktedir.
Deniz Ürünlerinin Sağlık Açısından Önemi ve Türk Mutfağındaki Yeri
Bu çalışma deniz ürünlerinin insan sağlığı üzerindeki etkilerini ve bu ürünlerin Türk mutfağındaki konumunu kapsamlı bir literatür taraması yaparak bir bütünlük içinde sunmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, ilk olarak deniz ürünlerinin sağlığa olan faydaları ve besin değeri ele alınmıştır. Ardından deniz ürünlerinin gastronomideki yerinden bahsedilmiştir. Bu genel açıklama ve verileri takiben coğrafyanın, kültürün, dilin ve dinin mutfakla ilişkisine değinilmiştir. Türk mutfağında bu durumun nasıl yer aldığı detaylı bir şekilde açıklanmıştır. Türk mutfağında deniz ürünlerini muhafaza yöntemleri ve hazırlama teknikleri anlatılmıştır. Türk deniz ürünleri kültürü ve gelenek, görenek ve kurallarına yer verilmiştir. Son olarak ise değerlendirme ve sonuç kısmı yer almaktadır. Bu çalışma hazırlanırken gerekli literatür taraması yapılarak konuyla ilgili diğer çalışmaların nasıl bir kompozisyon içinde bütünleştirileceğine karar verilmiştir. Literatür taramasında ulaşılan kaynaklar okunup, metin analizi yapılarak derlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Deniz ürünleri, deniz ürünlerinin sağlığa faydaları, Türk mutfağı, gastronomi ve deniz ürünleri, deniz ürünleri muhafaza yöntemleri, deniz ürünleri hazırlama teknikleri, Türk deniz ürünleri kültürü
A Research on Geographical Indicated Molasses in Türkiye
Desserts have an important place in Turkish kitchen. Molasses is very it is essential among these desserts. Molasses took their place in human life in terms of both health and nutrition in the past and this situation still continues today. The aim of the study was to analyze the content of geographically indicated molasses, to reveal the characteristics of molasses, and to determine from which fruit and plant molasses were made. For this purpose, content analysis, which is one of the qualitative research methods, was used in the research. First of all, information about the types of molasses was given in the literature and explanations were made about how they were made. Then, Turkey's geographical indication molasses were determined and detailed information about molasses was given. According to the results of the research, it was determined that Turkey has 9 geographical indication molasses. It was seen that the first geographically indicated molasses was “Karnavas Mulberry Molasses” and the last geographically indicated molasses was “Andırın Andız Molasses”. It has been concluded that molasses contains the most sugar and dry matter in its components, most of the registered molasses belong to the Mediterranean Region, and molasses is mostly made from grapes, mulberry, cones and sugar cane, mostly obtained by traditional methods. Based on the research results, recommendations were made to relevant institutions and researchers.
E- Pazaryerlerinde Algılanan Web Site Kalitesi, Güven ve Çevrimiçi Anlık Satın Alma Arasındaki İlişkiler
Tüketicilerin e- pazaryerlerine olan ilgisi bütün dünyada giderek artmaktadır. Bu ilgi çevrimiçi ticaretin artan hacminden açıkça görülmektedir. Ancak bu gelişmenin önemine rağmen, çevrimiçi anlık satın alma davranışını etkileyen faktörlere ilişkin sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. Araştırmadaki bu boşluğu doldurmak için çalışmanın amacı, çevrimiçi anlık satın alma davranışının öncüllerini tanımlayan bir model geliştirmektedir. Uyaran-organizma-tepki (SOR) teorisini kullanan bu çalışmanın amacı, e-pazaryerlerinde hizmet kalitesi ve güvenin, çevrimiçi anlık satın alma davranışı üzerindeki rolünü keşfetmeye çalışmaktadır. E-pazarlama platformundan, çevrimiçi alışveriş deneyimi yaşayan tüketicilerden çevrimiçi anket aracılığıyla toplam 315 geçerli veri toplandı. Bu veriler daha sonra hipotezleri ve önerilen modeli test etmek için yapısal eşitlik modellemesi (SEM) ile analiz edildi. Sonuçlarımız göz önüne alındığında, algılanan web sitesi kalitesinin çevrimiçi anlık satın alma üzerinde hafif ve olumsuz bir etkisi olduğu görülüyor. Analizler, web sitesi kalitesinin, satıcıya olan güven yoluyla müşterilerin çevrimiçi anlık satın alma davranışlarını etkilediğini göstermektedir. Bu araştırma, iyi organize edilmiş bir çerçeve geliştirerek çevrimiçi alışverişte anlık satın almaya ilişkin mevcut literatüre yeni bakış açıları sağlıyor. Ayrıca, çevrimiçi anlık satın alma davranışında güven anlayışını da genişletiyor. Anahtar Kelimeler: E- Pazaryeri, Web Site Kalitesi, Güven, Çevrimiçi Anlık Satın Alma
Telif Hakkı (c) 2023 ANATOLIA SOCIAL RESEARCH JOURNAL https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0
A Study on the Impact of Life Happiness on Job Performance
This study investigates whether the life happiness of school administrators has an impact on job performance and whether life happiness shows a significant difference according to demographic factors. In this direction, an application has been carried out for school administrators working in official institutions. The data sets obtained from the research where the survey technique has been used have been evaluated with SPSS package program. As a result of the analyses carried out within the scope of this program; a positive relationship has been found between life happiness and job performance, and it has been determined that a 1-unit increase in life happiness caused a 1,237-unit increase in managers' job performance. However, it has been determined that life happiness showed a significant difference according to education level, age, marital status, income, school type, and tenure.
Yaşam Boyu Serbest Zaman: Sualtı Hokeyi Oynayan Bireylerin Mutluluk Düzeylerinin İncelenmesi
Bireyler, yaşamları boyunca mutlu olmanın arayışında oldukları düşüncesiyle çeşitli serbest zaman etkinliklerine katılım sağladıkları düşünülmektedir. Bu etkinliklerden biri de sualtı hokeyi oluşturmaktadır. Bu çalışmanın amacı, yaşam boyu serbest zamanlarda etkili sürdürülmesinden yola çıkılarak eğlence amaçlı Sualtı hokeyi oynayan bireylerin mutluluk düzeyinin incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu; İstanbul illerinde eğlence amaçlı sualtı hokeyi oynayan 73 bireyden oluşturmaktadır. Veriler Google form tekniği uygulanarak online ortamda toplanmıştır. Veri toplama aracı olarak demografik bilgilerin yanı sıra mutluluk ölçeği kullanılmıştır. İstatistiki işlem olarak Veriler, IBM SPSS (version 24.0) istatistik paket programında değerlendirilmiştir. Çalışma verilerinin normal dağılım gösterip göstermediğini belirlemek adına normallik testi yapılmış ve normal dağılım göstermemesi nedeniyle istatistiksel analiz olarak non-parametrik testlerden yararlanılmıştır. Bu bağlamda çalışmamızda Mann-Whitney U Testi testi ve Kruskal Wallis testi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre yaş, medeni durum ve eğitim düzeyi açısından anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır. Bunun sebebi olarak eğlence amaçlı bu gibi serbest zaman aktiviteleri kişilerin mutluluk düzeyini etkilemektedir şeklinde açıklanabilir.
Qualıty Levels Of Generatıon Z In The Context Of Regular Benefıt From Gym
ÖZET Bu çalışmanın temel amacı Z Kuşağı bireylerin yaşam kalitesi düzeylerinin spor salonlarından (fitness merkezleri) düzenli faydalanmasına göre farklılaşma düzeylerini ortaya koymaktır. Spor salonlarından düzenli faydalanılması unsuru minimum haftada bir faydalanılması bağlamında değerlendirilmiştir. Bunun yanında Z kuşağı bireylerin yaşam kalitesi düzeylerinin ve at boyutlarının (genel yaşam kalitesi, genel sağlık kalitesi, bedensel alan, ruhsal alan, sosyal alan, çevresel alan) gelire, cinsiyete, medeni duruma ve eğitim düzeyine göre farklılaşma düzeylerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini Antalya ilindeki Z kuşağı (1995-2010) bireyler oluşturmaktadır. Çalışmada spor salonundan faydalanan 150 ve spor salonlarından faydalanmayan 150 olarak toplamda 300 kişiye ulaşılmıştır. 248 adet kabul edilebilir anket verisi değerlendirmeye alınmıştır. Veri toplama aracı olarak demografik bilgi formu ve Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalitesi ölçeği kısa formu (WHOQOL-BREF-TR) uygulanmıştır. Farklılık analizlerinde One-WayAnova ve T-testi kullanılmıştır. Çalışmada yaşam kalitesi düzeyleri ve bütün alt boyutlarının spor salonlarından faydalanma durumuna göre faydalananlar lehine farklılaştığı görülmüştür. Ayrıca yaşam kalitesi düzeylerinin yüksek geliri olanlar lehine farklılaştığı; cinsiyete göre erkekler lehine farklılaştığı, medeni duruma göre evli olanlar lehine farklılaştığı; eğitim düzeyine göre ise farklılaşma olmadığı görülmüştür.
Telif Hakkı (c) 2023 ANATOLIA SOCIAL RESEARCH JOURNAL
Öğretmenlerin Ekorekreatif Tutumunun Gastronomik Akımlar Çerçevesinde Gıda Tüketim Eğilimine Etkisi
Bu çalışmada öğretmenlerin ekorekreatif tutumun (Ekorekreatif Tutum Ölçeği-ERTÖ ile ölçülen), gastronomik akımlar çerçevesinde gıda tüketim eğilimine (Gastronomik Akımlar Çerçevesinde Gıda Tüketim Ölçeği-GAGTÖ ile ölçülen) etkisini göstermek amaçlanmıştır. Araştırmanın evreni Ankara’nın ilçelerinde görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Online olarak oluşturulan anket formu ile katılımcılardan elde edilen verilerin analizi üç aşamada gerçekleştirilmiştir. Katılımcılara ilişkin tanımlayıcı istatistiklerin ardından araştırmada kullanılan ölçekleri tanımlayan bilgiler ile geçerlilik (Doğrulayıcı Faktör Analizi-DFA) ve güvenilirlik analizi (Cronbach’s Alpha tekniği) sonuçları sunulmuştur. Ekorekreatif Tutum Alt Boyutlarının (Bilişsel Tutum, Davranışsal Tutum, Duyuşsal Tutum), Gastronomik Akımlar Çerçevesinde Gıda Tüketimi Eğilimi Alt Boyutları (Moleküler Mutfak Yeme Eğilimi, Füzyon Mutfak Yeme Eğilimi, Yerel Mutfak Yeme Eğilimi) Üzerindeki Etkisinin anlaşılabilmesi için geliştirilen araştırma hipotezlerini ve araştırma modelini test etmek amacıyla Yapısal Eşitlik Modellemesi (YEM) kurulmuş ve analiz edilmiştir. Bu analizin yapılmasında AMOS 23 paket programı kullanılmıştır. Ekorekreatif duyuşsal tutum; moleküler mutfak yeme eğilimini pozitif yönde (β = 0,381; p <0,0001), füzyon mutfak yeme eğilimini pozitif yönde (β = 0,385; p <0,0001), yerel mutfak yeme eğilimini pozitif yönde (β = 0,332; p <0,0001) etkilediği tespit edilmiştir. Ayrıca ekorekreatif bilişsel tutumun yerel mutfak yeme eğilimini pozitif yönde (β = 0,232; p <0,05) ve ekorekreatif davranışsal tutumun yerel mutfak eğilimini pozitif yönde (β = 0,263; p <0,05) etkilediği görülmüştür. Araştırmanın ekorekreatif tutum alt boyutlarına ait yerel mutfak yeme eğilimi ile ilgili tüm hipotezleri kabul edilmiştir. Ekorekreatif tutumun yerel mutfak yeme eğilimine olumlu etkisi kesin bir şekilde ortaya konulmuştur. Ekorekreasyon pazarlama stratejisi oluşturulurken arz talep dengesinde dikkate alınması gereken bir sonuçtur. Bu araştırma ekorekreasyon ve gastronomi alanlarında çalışmaların ortak yürütülmesi için farkındalık oluşturacak, ilgili literatüre veri desteği sağlayacaktır.
Lise Öğrencilerinde Boş Zaman Can Sıkıntısının Sosyal Medya Bağımlılığı Üzerindeki Etkilerinin İncelenmesi
Bu çalışmanın amacı lise öğrencilerinde boş zaman can sıkıntısı duygu durumunun sosyal medya bağımlılığı üzerindeki etkilerinin incelenmesine yöneliktir. Örneklem grubu uygun örnekleme metodu kullanılarak Karaman ilinin Ermenek ilçesinde bulunan liselerden gönüllük esaslı belirlenmiştir. Çalışmada 167 kadın ve 163 erkek toplamda 330 lise öğrencisi yer almıştır. Araştırmada kişisel bilgi formlarına ilave olarak 12 soruluk Boş Zaman Can Sıkıntısı Ölçeği (BZCSÖ) ve 41 soruluk Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (SMBÖ) ile veriler elde edilmiştir. Katılımcıların; Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği (SMBÖ) ile Boş Zaman Can Sıkıntısı Ölçeği (BZCSÖ) üzerinden almış oldukları puanların ortalamaları ve verilerin yapısının belirlenmesi amacıyla Kolmogorov-Smirnov Testi ile Shapiro-Wilk Testi yapılmıştır. Parametrik testlerin uygulanabilmeleri için gerekli varsayımlar karşılanmadığından farklılık analizleri için Non-parametrik Testlerden Mann Whitney-U ve Kruskal-Wallis Testlerinin uygulanmaları tercih edilmiştir. Elde edilen verilere göre katılımcıların boş zaman can sıkıntıları ile cinsiyet, öğrenim gördükleri sınıf, aile gelir düzeyleri, kendilerine ayırdıkları boş zaman süreleri , günde kaç saat sosyal medya kullanıyor oldukları durumlarına göre bazı alt boyutlarda anlamlı farklılıklar görülmüştür. Sosyal medya bağımlılığı ile aile gelir düzeyi, anne ve babanın birliktelik durumları, anne eğitim düzeyi, baba eğitim düzeyi, katılımcıların kendilerine ayırdıkları boş zaman süreleri, katılımcıların günde kaç saat sosyal medya kullanıyor oldukları, sosyal medya uygulamalarından hangilerini kullanıyor oldukları ile bazı alt boyutlar arasında anlamlı farklılıklar görülmüştür. Ayrıca sosyal medya bağımlılığı ile boş zaman can sıkıntısı arasında orta düzeyde pozitif yönlü bir ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Lise Öğrencileri, Boş Zaman Can Sıkıntısı, Sosyal Medya Bağımlılığı
Telif Hakkı (c) 2022 ANADOLU SOSYAL ARAŞTIRMALAR DERGİSİ
Liselerde Öğrenim Gören Öğrencilerin Gelecek Beklentilerinin Yaşam Doyumu Üzerindeki Etkileri
Ergenlik döneminin duygusal, fiziksel ve çevre faktörleri açısından değişimin ve gelişimin en yoğun yaşandığı ve önemli kararların alındığı yaş aralığı lise yıllarıdır. Yaşanan bu değişim ve gelişmelere uyum sağlamak, kariyer hayatına yön verecek kararlar almakla ilgili sorumluluklar yüklenen birey için ergenlik bu yıllarda zorlu bir dönemdir. Psikolojik anlamda zorlu geçen bu yıllarda, bireyi bekleyen ileri dönem hayatı ile ilgili gelecek beklentileriyle meydana gelen kaygı, belirsizlik, öngörü, umut vb. duygular bireyin yaşam doyumu önceki yıllara oranla değişiklik göstermektedir. Bu araştırmanın amacı lisede öğrenim gören öğrencilerin gelecek beklentilerinin yaşam doyumları üzerindeki etkilerin incelenmesidir. Örneklem grubu uygun örnekleme yöntemi kullanılarak Karaman ili Ermenek İlçesinde öğrenim gören 172 kız ve 148 erkek olmak üzere toplam 320 lise öğrencisinden oluşmaktadır. Çalışmada, “Ergen Gelecek Beklentisi Ölçeği” ve “Yaşam Doyum Ölçeği” kullanılmıştır. Normallik analizleri sonucunda değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesinde Spearmankorelasyon katsayısı, Non-parametrik Testlerden, ikili değişkenlerin incelenmesinde Mann-Whitney U testi, 3 veya 3’den fazla değişkenler arasındaki ilişkilerin belirlenmesinde Kruskal-Wallis testi kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, gelir düzeyi düşük olan ailelerin yüksek olan ailelere göre yaşam doyumu ve ergen gelecek beklentisinin düşük olduğunu göstermektedir. Kendilerine boş zaman ayıran öğrencilerin ayırmayanlara göre ergen gelecek beklentisi ve yaşam doyum bulgu sonuçlarının daha yüksek olduğu [1]saptanmıştır. Ergen gelecek beklentisi ile yaşam doyumu arasındaki ilişkiye bakıldığında değişkenler arasında orta düzeyde ve pozitif yönlü doğrusal bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Lise öğrencileri, gelecek beklentisi, yaşam doyumu
Ortaokul Öğrencilerinin Rekreasyon Faaliyetlerine Katılım Zorlukları: Mut Örneği
Özet Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin rekreasyon faaliyetlerine katılım zorluklarını ortaya koymak ve bu zorluklara bir çözüm üretmektir.Günümüz de rekreasyon faaliyetlerine katılmanın bazı zorlukları görülmektedir. Araştırmada rekreasyon faaliyetlerine nelerin engel olduğu, ortaokul öğrencilerinin hangi zorlukları yaşayabileceği açıklanmıştır. Çalışmanın evreni Mersinin Mut ilçesindeki ortaokullardır. Araştırmaya 52 kız 48 erkek öğrenci olmak üzere toplam 100 kişi katılmıştır. Araştırma kapsamında kullanılan ölçeklerden elde edilen veriler bilgisayar ortamına girilerek SPSS (Statistical Package for Social Sciences) for Windows 27.00 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Sonuç olarak; öğrencilerin rekreasyon faaliyetlerine katılım zorluklarının, boş zaman süresine ve cinsiyete göre farklılaştığı tespit edilmiştir.
Bireylerin Yeme-İçme Tercihlerini Etkileyen Faktörler: Bir Model Önerisi
Bu araştırmanın amacı lezzet algısını etkileyen çeşitli faktörlerin neler olduğunu belirlemek ve bu kapsamda bir model oluşturmaktır. Bu çalışmada nörogastronomi kavramına değinilmiş, yeme-içme davranışını etkileyen faktörlerin yalnızca duyularla sınırlandırılamayacağı saptanmıştır. Nörogastronomi ile ilgili araştırmalar hem kronolojik açıdan hem de yiyecek tercihlerinin farklı boyutları ele alınarak incelenmiş, değerlendirilmiş ve insanların yiyecek ve içecekle ilgili tercihlerinin nörogastronomi açısından bir model doğrultusunda sınıflandırılmasının faydalı olacağı görüşü ortaya konmuştur. Bireylerin yiyecek-içecek seçimlerine etki eden faktörler literatür taraması yapılarak belirlenmiş, kategorize edilmiş ve bir model oluşturma doğrultusunda analiz edilmiştir.
Covid-19 Salgını’nın BIST 30 Endeksindeki Holdinglerin Ve Yatırım Şirketlerinin Finansal Tablolarına Etkisi: Yatay Analiz Yöntemiyle Bir Bakış
Aralık 2019’da ortaya çıkmış ve hızlı bir şekilde yayılarak tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 pandemisi sosyal ve ekonomik bir krize dönüşmüştür ve çoğu işletmenin finansal performansını olumsuz etkilemiştir. Bu çalışmanın amacı Borsa İstanbul’da işlem gören ve BIST 30 endeksi kapsamında bulunan holdinglerin ve yatırım şirketlerinin finansal tablolarının Covid-19 pandemisinden ne şekilde etkilendiğinin analiz edilmesidir. BIST 30’daki holdinglerin ve yatırım şirketlerinin 2019 ve 2020 yıllarına ait finansal tabloları yatay analiz yöntemi ile incelenmiştir. Analizde kullanılan finansal tablolar bilanço olup, veriler Kamuyu Aydınlatma Platformu’ndan elde edilmiştir. Sonuç olarak BIST 30’da yer alan holdinglerin ve yatırım şirketlerinin, Covid-19 salgınının yol açtığı küresel ekonomik krizden olumsuz etkilendiği tespit edilmiştir. Bu anlamda, holdinglerin ve yatırım şirketlerinin özellikle kısa vadeli yükümlülükleri ve borçlanma oranlarında olağan dışı artışlar gözlemlenmiş, karlılık oranlarında da aynı ölçüde azalmalar tespit edilmiştir. Salgının etkisinin; mali kuruluş olan holding ve yatırım şirketlerinde ciddi anlamda önem arz ettiği izlenmiştir.
Lise Öğrencilerinin Rekreasyonel Farkındalık Düzeylerinin İncelenmesi
Bu çalışmada, lise öğrencilerinin rekreasyonel farkındalık düzeylerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmanın evrenini Karaman ili oluştururken, örneklem grubunu ise Ermenek ilçesinde okuyan lise öğrencilerinin gönüllülük esasına göre belirlenmiştir. Çalışma 176 kadın ve 155 erkek olmak üzere toplam 331 bireyden oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından1 oluşturulan “Kişisel Bilgi Formu” na ek olarak 41 maddeden oluşan “Rekreasyonel Farkındalık Ölçeği (RFÖ)” kullanılmıştır. Bu veriler SPSS 23.0 paket programı kullanılmıştır. Verilerin analizinde Rekreasyonel Farkındalık Ölçeği (RFÖ) üzerinden almış oldukları puan ortalamaları ile verilerin nasıl bir dağılım gösterdiğini belirlenmesi amacıyla uygulanan Kolmogorov-Smirnov testi yapılmıştır. Parametrik testlerin uygulanabilmeleri için istenen normal dağılım ve varyansların eşitlikleri varsayımları karşılanmadığından, uygulanacak farklılık analizleri için Non-parametrik Testlerden Mann Whitney-U ve Kruskal-Wallis Testlerinin uygulanmaları tercih edilmiştir. Elde edilen verilerden sonuç olarak katılımcıların cinsiyet ve ebeveynlerinin birlikte olma durumu değişkenlerine göre bazı alt boyutlarda anlamlı farklılık bulunduğu tespit edilmiştir
Duygusal Zekânın Yenilikçiliğe Etkisi: Kamu Çalışanları Örneği
Kuruluşların rekabet üstünlüğü elde etmeleri ve kurumsal başarılarını sürdürülebilir kılmaları yüksek zekâya sahip, mantıksal ve teknik becerileri gelişmiş iş görenlere sahip olmanın yanında; kendini tanıyan, duygu ve düşüncelerini bilen, güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerinin farkında olan ve bireyler arası yapıcı ve olumlu ilişkiler kurabilen duygusal zekâya sahip çalışanların varlığına bağlıdır. Bu ampirik çalışmada duygusal zekânın yenilikçiliğe olan etkisi araştırılmıştır. Basit tesadüfi yöntemle kamu kuruluşlarından elde edilen 182 geçerli anket geri dönüş verisi; tanımlayıcı istatistik, açıklayıcı faktör analizi ve yapısal eşitlik modeli yol analizi teknikleri kullanılarak analiz edilmiştir. Kamu kurumlarında duygusal zekâ ve yenilikçilik araştırmalarının nispeten ihmal edildiğinden, literatürdeki bu boşluğun doldurulması hususunda önem taşıyan bu araştırmanın sonuçları, kamu kurumu çalışanlarında var olan duygusal zekânın bu kuruluşlardaki yenilik faaliyetleri üzerinde büyük etkiye sahip olduğunu ve bunları olumlu yönde etkilediğini ortaya koymuştur.
Rekreasyon Öğrencilerinin İşletme Derslerine Yönelik Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması
Bu araştırmada, rekreasyon ve rekreasyon yönetiminde öğrenim görmekte olan bireylerin işletme içerikli derslere karşı tutum düzeylerini belirleyebilmek amacıyla bir ölçek geliştirilmesi hedeflenmiştir. Bu amaçla araştırmacı tarafından madde havuzu 47 madde ile oluşturulmuş olan taslak formdan katılımcı görüşleri ve uzman grubu görüşlerinin değerlendirilmeleri ile toplam 18 madde çıkarılmıştır. Çevrimiçi (online) ve yüzyüze uygulanan form verileri ile toplam 184 katılıcımdan oluşan ilk çalışma grubundan elde edilen veriler üzerinde Açımlayıcı Faktör Analizi uygulanmıştır. Bu kapsamda ortogonal (dik döndürme) ve varimax tekniğinden yararlanılmış olup binişik yapı gösteren toplam 7 madde daha ölçekten çıkarılmıştır. Yapı geçerliliğinin sağlanması kapsamında faktör sayısı, korelasyon matrisinin özdeğeri 1 ve daha büyük olan faktörlerin tespit edilmeleri ile belirlenmiş olup faktör yükü değeri .30 ve üzeri olarak dikkate alınmıştır. Uygulanan AFA sonrasında ölçek, toplam varyansın %50,34’ünü açıklayan 17 madde ve 3 alt boyuttan oluşan (bilişsel, davranış, duyuşsal) bir ölçme aracı haline gelmiştir. Toplam 410 katılımcıdan meydana gelen ikinci bir çalışma grubundan elde edilen veriler üzerinde Doğrulayıcı Faktör Analizi uygulanmış olup uyum indekslerinin üç boyutlu yapıyı doğruladığı belirlenmiştir. Güvenirlik analizi sonuçları bilişsel, davranış ve duyuşsal faktörleri için sırasıyla .84,.82 ve .81 olup ölçeğin geneli için hesaplanan Cronbach’s Alpha değeri ise .85 olarak saptanmıştır. Bu çalışmadan elde edilen tüm bulgular değerlendirildiğinde “İşletmecilik Dersine Yönelik Tutum Ölçeği”nin (İDYTÖ), üniversite düzeyinde rekreasyon ve rekreasyon yönetimi programlarında öğrenim görmekte olan bireylerin işletme ile ilgili derslere karşı tutum seviyelerini belirlemede kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu ifade edilebilir.